جمهوری آذربایجان در شرق قفقاز جنوبی(ماوراءقفقاز) ، در سواحل غرب دریای خزر در همسایگی شمال غربی ایران واقع شده است. جمهوری آذربایجان کشوری دو پاره است که بخش برونگان آن بنام جمهوری خودمختار نخجوان در غرب توسط خاک ارمنستان از قلمرو اصلی جدا مانده است. به همین سبب این بخش برونگان بصورت جمهوری خودمختار اداره میشود. این جمهوری قسمت جنوب شرقی كوههای قفقاز بزرگ، قسمتهای بزرگی از كوههای قفقاز كوچك، جلگه كُر ـ ارس (واقع در بین دو رشتهكوه مزبور) و نیز قسمتهایی از كوههای تالش را در جنوب، در بر میگیرد.
تا قبل از جنگهای روسيه با ايران، قفقاز و به تبع آن قلمرو جمهوری کنونی آذربايجان جزو لاينفک قلمرو حاکميت ايران بود. پس از شکست ايران در جنگهای تحميلی و تجاوزکارانه امپراتوری روسيه به خاک ايران و در نتيجه امضای معاهدات تحميلی گلستان در 1218 هجری /1813 ميلادی و ترکمنچای در 1243 هجری/ 1828 ميلادی با دسيسه های بريتانيا، قفقاز از ايران منتزع و به روسيه پيوست.
دانلود كتاب:» کاربر گرامی ، برای دریافت(دانلود) کتاب می بایست به عضویت وب سایت درآمده و وارد حساب کاربری خود شوید.